Húbert Nói Jóhannesson í Listasafni Samúels sumarið 2026
Húbert Nói Jóhannesson skoðar samspil innri og ytri veruleika í höfundarverki sínu. Minni og staðsetningar skipa þar meginsess við að kortleggja innri veröld í efnisheimi og viðleitni til samhæfingar þessara tveggja veruleika.
Minni manneskju er enn ráðgáta og þá einnig hvort það ásamt vitundinni er staðsett einungis innan líkamans eða skarist að hluta til út og tengist öðrum einstaklingum, það er að vitundarlíf sé kollektíf ― sameiginleg vitund mannsandans. Sé sú raunin er hugmyndin um alsjáandi auga Guðs aktúel því í þessa sameiginlegu vitund skráist allt sem þú gerir því augu þín sjá allar athafnir, góðverk og misgjörðir.
Tilkoma internetsins og ferli gervigreindar endurspeglar þetta, því kerfi sem menn skapa herma ætíð eftir ferlum sem eru þegar í náttúrunni. Allt sem þú gerir á þinni tölvu er skráð í alnetið og allt sem þú gerir öðrum, gott eða íllt, skráist að sama skapi í kollektíva vitund, skarast henni.
Vitund mannsins flýtur ofaná djúpri þekkingu þróunar, reynslu og erfða, þetta óhemjumikla vit náttúrunnar er okkar Mímisbrunnur, aktíft kerfi sem einn einstaklingur fær aldrei skilið til fulls.
Fari maður meðvitað gegn harmoníu lífsins með lygum, drápum eða yfirgangi eru góðir dagar manns taldir. Grunnregla í lifrænum ferlum er varðveisla orku og atferli sem sóar orku og truflar með því framvindu útvistast úr kerfi samvitundarinnar og gerandi tapar við það tilganginum. Ísaldir og loftsteinar megnuðu ekki að kæfa lífsandann og stríð ekki mannsandann, enda samofnir. Það er veruleiki sem græðgisvæddur og stríðsglæpa-meðvirkur heimur þarf að vera sér meðvitaður um því hið góða sigrar ávallt hið illa.
Skörun.
Fyrir mér að fá boð um að sýna á Listasafni Samúels í Selárdal er nánast eins og að fá boð um að ganga inn í þjóðsögu Jóns Árnasonar. Ég hef aldrei komið í Selárdal og litið listaverkin og byggingarnar en í mínum andlegu vistarverum hafa verk Samúels átt sér stað allt frá því þau birtust mér ásamt kirkju í afskekktum dal á ljósmyndum og sagan af því hvernig verkin komu til. Skýr dæmisaga um sköpunarþörf mannsins. Allar götur síðan hefur þessi staður haft í huga mér áru þjóðsögulegs ævintýris.
Ég ætla að hafa með í farteski mínu fyrir þessa sýningu þrjá listamenn aðra sem eiga sér einnig stað í mínum andlegu vistarverum. Í viðleitni til eiga með viðkomandi sameiginlegar upplifanir málaði ég verk frá vistarverum þeirra. Verkin eru fletir í arkitektúr sem ég veit að þeir hafa litið og þannig varðveitt innra með sér.
Verkin eru frá Drottninggatan 85. Stokkhólmi ― Bláa turninum ― þar sem AugustStrindberg* bjó síðustu ár ævinnar. Einnig eru verk frá heimkynnum WilhelmHammershøi*, Strandgade 30. í Kaupmannahöfn og frá Hauptstrasse 155. heimili David Bowie í Berlín þegar hann gerði sína trílogíu á áttunda áratugnum á geopólitískum snertipunkti kalda stríðsins.Einnig má hér líta verk frá mínum þáverandi vistarverum Neshaga 4, Reykjavík.
Þessi geometrísku verk eru tvöföld geometría, þ.e. bæði formræn og rúmfræðileg ― Geometria intra Geometria ― og hér í Listasafni Samúels mynda þau, ásamt persónum þeim tengdum, skörun eða sniðmengi sem er breytilegt eftir því hvaða umfang verk og tilurð þessara aðskildu listamanna er hverjum og einum gesti sýningarinnar.
*August Strindberg þekkti ég sem rithöfund og leikritaskáld en hann birtist mér sem listmálari á skólaárum 1984-5 þegar kennari minn sýndi mér málverk eftir Strindberg sem höfðu sömu litapalettu og sama myndefni og verkin sem ég vann þá við að mála. Þetta tengdi mig við Strindberg sem og alkemía sem við fetuðum hvor um sig., Einnig, og ekki síst, það að hann var í vinfengi við Edvard Munch, mesta málara 20. aldar.
*Wilhelm Hammershøi kom inn í mitt lif 1990 þegar þáverandi listgagnrýnandi Morgunblaðsins, Bragi Ágeirsson, líkti verkum mínum á sýningu við myndheim og sýn Hammershøi.
Ég var þá ungur og metnaðarfullur og varð mjög pirraður yfir þessum skrifum þar sem ég þekkti ekki verk Hammershøi og þá ekki hvort hann væri samtímamaður minn eða hvað annað.
Þetta var fyrir tíma alnets og Hammershøi lítt þekktur utan Danmerkur en það breyttist við sýningar í Bandaríkjunum og í kjölfar þeirra komu út bækur og skrif um Hammershøisem ég kynnti mér og þá skildi ég hvað Bragi Ásgeirsson átti við með samlíkingunni og reyndist hún eitt mesta hól sem mér hefur hlotnast.
Húbert Nói útskrifaðist úr Nýlistadeild Myndlista- og handíðaskóla Íslands 1987 og hefur haldið á fjórða tug einkasýninga og tekið þátt í á 6. tug samsýninga.
Verk eftir Húbert Nóa er að finna í öllum helstu söfnum hérlendis ásamt fjölda einkasafna heima og erlendis.